Zaburzenia tożsamości – cz.2

Referowane w literaturze przedmiotu liczne badania empiryczne są zgod­ne z tym, że u osób chorych na schizofrenię zaburzone poczucie tożsa­mości i dezorganizacja struktury Ja należą do podstawowych objawów klinicznych choroby, chociaż jej obraz kliniczny może być zróżnicowany ze względu na treść i zakres (Fitts, 1971, 1972; Rzewuska, 1988; Steuden, 1997; Feinberg, 2001). Rozbieżność stanowisk dotyczy natomiast okre­su, w którym dochodzi do zaburzenia struktury Ja i tożsamości. Kohut i Wolf'(1978) wyrażają pogląd, że schizofrenia ujawnia się w efekcie wad­liwie ukształtowanej i zaburzonej struktury Ja – naruszenia jej we­wnętrznej spójności, co staje się przyczyną psychotycznej dezintegracji. G;ira i współpracownicy (1987) wskazują przy tym, że ryzyko pojawienia się choroby i jej kolejnych nawrotów zależy od stopnia integracji struk­tury Ja – jej spójności i zwartości. Osoby o podwyższonym ryzyku za­chorowania na schizofrenię w wielu sytuacjach, ocenianych przez nie jako trudne, blokują obronnie dopływ informacji, na których podstawie kształtowana jest ich tożsamość. Następstwem tego jest niepewność włas- nei identyczności i zaburzenie integracji wewnętrznej. Z kolei Scharfetor (za: Wiórka, 1993, s. 432) uważa, że zaburzenie struktury Ja i utrata poczucia własnej tożsamości są następstwem rozwijającej się choroby psychicznej. Ja jest strukturą złożoną i obejmuje różne wymiary świa­domości siebie: poczucie własnej żywotności, poczucie integralności, ist­nienie granicy między Ja a otoczeniem, poczucie stałości i trwałości siebie w zmieniających się warunkach otoczenia i czasu. W następstwie choroby każdy z wymienionych aspektów świadomości własnego Ja może ulec zaburzeniu. Niezdolność doświadczania własnej żywotności i aktywno­ści w działaniu sprawia, że osoba taka ma poczucie wyobcowania z ota­czającego ją świata, czuje się zniewolona i niezdolna do wyrażania siebie, ma poczucie, że staje się biernym przedmiotem czyjegoś oddziaływania. Zaburzenia jedności lub spójności Ja mogą prowadzić do poczucia ob­cości siebie, bycia jednocześnie dwiema osobami czy posiadania so­bowtóra. Z zaburzeniem identyczności i spójności łączy się błędna inteipretacja swojej tożsamości, występują urojenia dotyczące własnej osoby, poczucie, że jest się inną osobą aniżeli dotychczas. Zaburzenie gra­nic oddzielających Ja od nie-Ja znajduje odzwierciedlenie w poczuciu braku niezależności i odrębności siebie od otoczenia, niezdolności podej­mowania zadań wymagających osobistego zaangażowania oraz ich rea­lizacji (Scharfetter, za: Wiórka, 1993).

You may also like

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *